Giải thích ADX: đo sức mạnh xu hướng bằng +DI và −DI

Chỉ số định hướng trung bình (ADX, Average Directional Index) đo mức độ mạnh của xu hướng trên thang từ 0 đến 100. Nó không cho biết xu hướng tăng hay giảm; việc đó thuộc về hai đường đi kèm là +DI và −DI. Dùng cùng nhau, chúng giúp trả lời một câu hỏi mà nhiều chỉ báo bỏ qua: "Liệu có xu hướng nào đáng theo không?"

Ba đường

ADX là một phần của Hệ thống chuyển động định hướng (Directional Movement System) của Wilder, được công bố năm 1978 cùng với RSI, ATR và Parabolic SAR.

• +DI (chỉ báo định hướng dương) đo phần chuyển động gần đây là đi lên.
• −DI (chỉ báo định hướng âm) đo phần chuyển động đi xuống.
• ADX là thước đo đã được làm mượt về khoảng cách giữa +DI và −DI, bất kể đường nào nằm trên.

Chu kỳ mặc định là 14.

Cách tính, tóm tắt

Với mỗi cây nến, so sánh đỉnh hôm nay với đỉnh hôm qua (chuyển động đi lên) và đáy hôm qua với đáy hôm nay (chuyển động đi xuống). Chỉ giá trị lớn hơn trong hai được tính, và chỉ khi nó dương; giá trị còn lại được đặt bằng 0. Các giá trị này được làm mượt qua 14 chu kỳ và chia cho ATR cùng chu kỳ, cho ra +DI và −DI dưới dạng phần trăm.

Sau đó chỉ số định hướng DX = |+DI − −DI| / (+DI + −DI) × 100, và ADX là trung bình đã làm mượt của DX. Vì dùng hiệu số tuyệt đối, một nhịp giảm mạnh và một nhịp tăng mạnh cho ra cùng một giá trị ADX.

Đọc các con số

Một hướng dẫn thường dùng:

Các ngưỡng này là quy ước, không phải hằng số vật lý. Trên một số công cụ và khung thời gian, mức 20 có thể tương đương mức 25 ở nơi khác. Hãy quan sát công cụ bạn giao dịch trên tài khoản demo trước khi áp dụng bất kỳ ngưỡng nào.

Về hướng đi, hãy nhìn các đường DI: +DI trên −DI gợi ý áp lực đi lên chiếm ưu thế; −DI trên +DI gợi ý áp lực đi xuống.

ADX không phân biệt hướng

Đây là điểm bị hiểu sai nhiều nhất. ADX tăng không có nghĩa là giá đang tăng. Nếu EUR/USD giảm đều trong hai giờ, ADX tăng, trong khi −DI vẫn nằm trên +DI. ADX giảm không có nghĩa là giá đang giảm; nó nghĩa là xu hướng, dù theo hướng nào, đang mất sức.

ADX cũng quay đầu đi xuống ngay cả khi xu hướng chỉ tạm nghỉ. Việc giảm từ 38 xuống 32 có thể chỉ là tích lũy trong một xu hướng vẫn còn nguyên vẹn, không phải đảo chiều.

Một ví dụ cụ thể

GBP/USD trên khung M15. Trong phiên Á, ADX ở mức 14, +DI và −DI cắt nhau sau mỗi vài cây nến, và giá đi trong một hộp 15 pip. ADX nói: không có xu hướng, nên các công cụ đi theo xu hướng dễ bị nhiễu ở đây.

Khi phiên London mở cửa, giá phá xuống dưới hộp. −DI vọt lên trên +DI, và trong sáu cây nến tiếp theo ADX leo từ 14 lên 27. Giờ ADX nói có xu hướng, và các đường DI cho biết nó hướng xuống. Một trader dùng cấu trúc thị trường sẽ thấy các đáy thấp dần và đỉnh thấp dần hình thành cùng lúc; hai góc nhìn đồng thuận.

Trường hợp thất bại: ADX leo lên 27 chỉ nhờ một cây nến tin tức đột biến, rồi giá giật ngược trở lại vào hộp. ADX vẫn tiếp tục tăng thêm vài cây nến do quá trình làm mượt, dù nhịp di chuyển đã thất bại. ADX chậm khi đi lên và cũng chậm khi đi xuống.

Kết hợp ADX với công cụ xu hướng

ADX hiệu quả nhất khi làm bộ lọc thay vì tín hiệu kích hoạt:

• Dùng ADX để quyết định có nên dùng công cụ xu hướng hay không. ADX thấp: hãy nghi ngờ các lần lật của Parabolic SAR và các giao cắt đường trung bình động.
• Dùng các đường DI, đường trung bình động hoặc cấu trúc thị trường để quyết định theo hướng nào.
• Dùng các mức giá để quyết định ở đâu điều gì đó có thể xảy ra.

Bản thân các giao cắt DI tạo ra nhiều tín hiệu sai trong vùng đi ngang, và đó chính là điều kiện mà ADX được sinh ra để cảnh báo bạn.

Thời gian hết hạn ngắn và OTC

ADX cần nhiều cây nến để hình thành, và việc làm mượt hai lần khiến nó bị trễ. Trên biểu đồ S5–M1, nó phản ứng sau khi phần lớn các nhịp di chuyển ngắn đã kết thúc. Với thời gian hết hạn ngắn, nó hữu ích hơn khi đọc trên M5 hoặc M15 như một mô tả về trạng thái hiện tại: có xu hướng hay không.

Trên các công cụ OTC của Sky Trade, giá do máy chủ của Sky Trade tạo ra và không đi theo bất kỳ thị trường thực nào. Mô hình khiến bước giá tiếp theo không thể dự đoán, nên ngay cả ADX cao ở đó cũng chỉ mô tả sự ngẫu nhiên trong quá khứ chứ không phải một xu hướng mà bạn có thể kỳ vọng sẽ tiếp diễn.

Cách dùng trong terminal Sky Trade

ADX nằm trong nhóm chỉ báo dao động của danh sách chỉ báo và hiển thị trong một bảng riêng bên dưới biểu đồ. Giữ chu kỳ 14 và nhìn ADX cùng với các đường DI thay vì chỉ một con số riêng lẻ.